Zrozumieć Ojców Pustyni. Wprowadzenie do lektury apoftegmatów -Szymon Hiżycki OSB

Mądrość pustyni uporządkowana tematycznie

"Pewien starzec, posiadający dar widzenia tego, co działo się, mówił: 'Widziałem kiedyś w klasztorze mnicha odprawiającego w celi rozmyślanie. A oto przyszedł demon i zatrzymał się u wejścia do celi. Dopóki ów brat rozmyślał, demon nie mógł wejść do środka. Kiedy jednak przerywał medytację, wtedy ów demon wkraczał'." Ta prosta opowieść z pustyni odsłania głęboką prawdę – modlitwa jest tarczą przeciw złu. 

Drugi tom Apoftegmatów to skarbnica podobnych prawd, uporządkowanych według tematów duchowej walki.

Systematyczny przewodnik po duchowości pustelniczej

Czy czujesz, że Twoje życie duchowe potrzebuje uporządkowania? Kolekcja Systematyczna to nie tylko książka – to duchowa mapa, która wskaże Ci drogę przez labirynt codziennych pokus i wyzwań. 

W przeciwieństwie do pierwszego tomu, gdzie mądrość była rozproszona według imion Ojców, tutaj otrzymujesz precyzyjnie uporządkowany arsenał duchowy – każda broń na właściwym miejscu, gotowa do użycia w Twojej osobistej walce. 

Wejdź jeszcze głębiej w świat Ojców Pustyni z Kolekcją Anonimową!

Czy myślisz, że poprzednie tomy wyczerpały temat mądrości pustyni? Tom 4 Apoftegmatów udowadnia, że ten skarbiec jest znacznie głębszy! Odkryj Kolekcję Anonimową – zbiór 400 apoftegmatów pochodzących z cennego, X/XI-wiecznego greckiego rękopisu Coislin 126, opracowanego przez pionierskiego badacza François Nau. To nie tylko kolejny tom – to niezwykły wgląd w specyficzną tradycję przekazu mądrości monastycznej, która rzuca nowe światło na duchowość wczesnego Kościoła.

400 pereł mądrości z historycznego manuskryptu

Ten tom to Twoja szansa na zapoznanie się z konkretnym, historycznym zbiorem apoftegmatów, który przez wieki kształtował duchowość mnichów. Choć opublikowany przez F. Nau wybór stanowił jedynie część manuskryptu i spotkał się z naukową dyskusją (którą przybliżają obszerne wstępy), jego wartość jako świadectwa i podstawy dalszych badań jest nieoceniona. Dzięki mistrzowskiemu tłumaczeniu s. Małgorzaty Borkowskiej OSB, polski czytelnik otrzymuje dostęp do tych wyjątkowych tekstów w klarownej i wiernej formie. Co więcej, apoftegmaty zostały tu uporządkowane tematycznie (m.in. o habicie, skupieniu, wstrzemięźliwości, cierpliwości, pokorze, miłości), co ułatwia ich praktyczne przyswojenie.

Symeon Nowy Teolog (949 –1022) był mistykiem, poetą i teologiem bizantyńskim.

Jest uznawany za pierwszego mistyka chrześcijańskiego Wschodu, który w sposób swobodny pisał o swych przeżyciach duchowych. Niektóre z jego pism zostały włączone do Filokalii, zbioru wczesnych autorów na temat modlitwy serca rozpowszechnianej przez ruch hezychastów.

Z pism wyłania się niesłychanie bogata osobowość Symeona. Z jednej strony jest przepełniony skruchą, a z drugiej – bezbrzeżną wdzięcznością wobec Boga. Zanurzony w Chrystusie, ale i oddany braciom. Chrystus we wszystkich swych tajemnicach jest w samym sercu myśli Symeona, tak jak i jego życia. Nie zatrzymuje się tylko przy człowieczeństwie Chrystusa, kontempluje także światło Jego boskości. Według niego ochrzczony jest wzywany do rozwoju, do uświadamiana sobie światła, które otrzymał po to, żeby nim żyć – nie słowami, nie pozornie, nie tylko w myślach, lecz realnie i przez doświadczenie.

Tytułowe powiedzenie: uczą nie mądrzy a doskonali, zawiera krótką syntezę wymogów stawianych osobom, które na Wschodzie nazywano ojcami duchowymi.

To nie wiedza – nawet najobszerniejsza – danego starca decyduje o tym, czy można go uznać za dobrego kierownika. Jeżeli w dzisiejszych czasach jakaś osoba zechce próbować naśladować Ojców Pustyni w kierownictwie duchowym, niech najpierw zrozumie, jaką trudną jest usługa starczestwa.

Nawiązując do przywołanej już wcześniej przypowieści o siewcy, trzeba dodać: jak ziarno, które on sieje, jest dobre. Tak i słowo starca powinno mieć moc, aby wydać w duszy słuchającego owoc trzydziestokrotny, sześćdziesięciokrotny i stukrotny (Mk 4,20).

Niech żadne tytuły i opinie publiczne nie zasłaniają zrozumienia, że wypowiedź Jezusa:. Bądźcie więc wy doskonali, jak doskonały jest Ojciec wasz niebieski (Mt 5,58) jest wyzwaniem.

Tylko doskonały może zostać dobrym kierownikiem dla innych.

Apoftegmaty Ojców pustyni są zbiorem anegdot i sentencji przypisywanych pustelnikom i mnichom zaludniającym pustynie egipskie w IV wieku. Należą do wielkiej klasyki literatury chrześcijańskiej. Przez kolejne wieki karmiły one życie duchowe całych pokoleń. 

Teraz po raz pierwszy te pełne mądrości opowiadania zostały opatrzone ilustracjami, dzięki czemu stały się przystępne dla każdego.

Humor rysunków nawiązuje do żywego dowcipu obecnego w słowach Ojców, którzy często w ten sposób wskazywali na bolączki ludzkiej duszy, prowadząc swych i uczniów i naśladowców ścieżkami ku Bogu i prawdziwemu życiu.

Pisma, nie mające nic wspólnego z chrześcijańską wiarą, rozpowszechniają błędne opinie, na temat medalika św. Benedykta. Polecają medalik jako talizman o magicznej sile. Przed takimi wyobrażeniami należy się chronić, bo uleganie przesądom zagraża życiu duchowemu i jest sprzeczne ze znakiem Chrystusowego Krzyża i świadectwem życia św. Benedykta. Najnowsze wydanie jest w znacznej części napisane od nowa i zawiera wiele niepublikowanych dotąd informacji na temat medalika.

Sentencje Ojców Pustyni, które możemy przeczytać czy to w Filokalii, czy też w kolejnych tomach Apoftegmatów, to skarbnica wiedzy duchowej dla każdego. Duchowość pustyni nie wyraża się za pomocą ciężkiego, skomplikowanego języka teologicznego. Posługuje się raczej językiem prostym, mocno osadzonym w rzeczywistości zwykłego śmiertelnika. W wielu historiach z życia pustelników nie brak opisu wyczynów, które dziś zdają nam się bardzo obce, dlatego wydaje mi się, że słusznie można postawić pytanie: JAK ŻYĆ według Ojców Pustyni?

Pustynia to pewien styl życia, powiedzielibyśmy dzisiaj: lifestyle, który można odnieść do własnego życia, choćby w minimalnym zakresie: wybierając z niego to, co uzna się za słuszne i możliwe do udźwignięcia. W tym wszystkim fascynujące jest to, że Ojcowie Pustyni, bazując na doświadczeniu własnej słabości i upadków, położyli fundament duchowy, na którym wyrosła duchowość chrześcijańska.

Czwarty tom szczególnej serii Biblia Ojców.

Tym razem są to komentarze do trzech psalmów autorstwa wielkiego starożytnego teologa i egzegety Orygenesa, po raz pierwszy w polskim tłumaczeniu, którego dokonał nieoceniony biblista ks. prof. Antoni Tronina.

Homilie Orygenesa nie są adresowane do zamkniętego kręgu uczniów, ale do zgromadzenia liturgicznego, dlatego jego bardzo żywe słowa trafiają wprost do serc.

Zaprawdę, wszystko jest hewel, ulotne jak dym. Oprócz Boga i prawdy Bożej - pisze o. Krzysztof Pałys OP, a cała książka podąża za tym zdaniem.

Autor dzieli się z czytelnikami swoimi myślami – nieraz ulotnymi, nieraz docierającymi wprost do serca. Przywołuje teksty mistrzów duchowych, portrety osób, które były dla niego spotkaniem z Wszechmogącym, rozważa reguły życia duchowego i pochyla się nad prawdami życiowymi.

A wszystkie te ścieżki, w stały i namacalny sposób, prowadzą do ludzkiej tęsknoty za Bogiem, poszukiwania Boga i prawdy Bożej, która daje sens i ukojenie.