Naczynie na olej krzyżma świętego 829

Pojemnik na krzyżmo święte CHR to naczynie o wysokości 4 cm i średnicy 3,5 cm. Korpus z plastiku pokryty powłoką w kolorze złota, zakrętka gwintowana, oznaczenie CHR żłobione na ściance i na pokrywie. Waga 50 g. Wewnątrz umieszcza się wacik nasączony krzyżmem świętym.

Do czego służy ten pojemnik

Krzyżmo święte (łac. Sacrum Chrisma) to jedyny z trzech olei, który biskup konsekruje — dwa pozostałe jedynie błogosławi. Konsekracja odbywa się podczas Mszy Krzyżma w Wielki Czwartek; olej miesza się z balsamem, co nadaje mu charakterystyczny zapach. Krzyżmo używane jest w:

• chrzcie — namaszczenie na czubku głowy ochrzczonego, po polaniu wodą;
• bierzmowaniu — znak krzyża na czole bierzmowanego;
• święceniach prezbiteratu — namaszczenie dłoni nowo wyświęconego kapłana;
• święceniach biskupich — namaszczenie głowy nowego biskupa;
• konsekracji kościoła i ołtarza.

Zakres zastosowań sprawia, że w parafii krzyżmo zużywa się szybciej niż olej katechumenów — każdy chrzest to niewielka, ale regularna aplikacja.

Oznaczenie żłobione i zabezpieczenie przed pomyłką

Napis CHR jest wycięty w materiale — na bocznej ściance i na pokrywie, dwukrotnie. Niezależne oznaczenia eliminują ryzyko pomylenia zakrętek. W rytach chrzcielnych, gdzie następują po sobie namaszczenia różnymi olejami (katechumenów przed chrztem, krzyżmo po chrzcie), rozróżnienie musi być natychmiastowe. Żłobienie nie ściera się, nie odkleja i nie rozmywa pod wpływem oleju.

Wykonanie i powłoka

Pojemnik jest plastikowy w całości. Zewnętrzna powłoka w kolorze złota to farba — nie galwanizacja, nie pozłacanie. Przy intensywnym użyciu powłoka może się miejscowo przetrzeć (krawędzie, miejsca kontaktu z etui). 

Co warto wiedzieć

Dlaczego krzyżmo ma inny status niż dwa pozostałe oleje?

Biskup konsekruje krzyżmo, a jedynie błogosławi olej chorych i olej katechumenów. Konsekracja to obrzęd trwałego przeznaczenia do kultu Bożego; błogosławieństwo to akt pomocniczy. Praktyczna konsekwencja: krzyżmo, które zostanie rozlane lub zanieczyszczone, wymaga godnego usunięcia (spalenia lub złożenia w sacrarium), ściślej niż w przypadku pozostałych olejów. Dlatego szczelne zamknięcie pojemnika z gwintem jest funkcją, nie tylko detalem konstrukcji.

Czy ten pojemnik wystarczy dla całorocznego zapasu krzyżma w parafii?

Nie. W parafii z regularnymi chrztami roczny zapas krzyżma przechowywany jest w większej ampułce lub w szklanej butelce do tego celu przeznaczonej. Ten pojemnik służy do przeniesienia mniejszej porcji do bieżącej posługi — do chrzcielnicy, do kaplicy szpitalnej. Uzupełnia się go w razie potrzeby ze słoja głównego.