Święte napięcie. Charyzmatyk i kontemplatyk w każdym wierzącym - Irmina Śliwińska, Dominik Dubiel SJ

Święte napięcie to książka o modlitwie pisana na dwa głosy: charyzmatyczny i ignacjański. Irmina Śliwińska, liderka wspólnoty Bet Lehem, i Dominik Dubiel SJ, koordynator Modlitwy w drodze, prowadzą przez siedem rozdziałów, w których teza jest jedna: nie trzeba wybierać między kontemplacją a charyzmatycznością.

We wstępie przyznają, że o sprawy duchowe pokłócili się „milion razy”, ostatni raz dziesięć minut wcześniej. Z tego sporu wyszła książka, a nie rozstanie.

Siedem rozdziałów: od Ducha Świętego do rozeznawania decyzji

Autorzy zaczynają od Osoby Ducha Świętego i pytania postawionego wprost: energia czy Osoba? Odpowiadają fenomenologią miłości i tekstami Janowymi, sięgając po Ryszarda od św. Wiktora. Dalej idą rozdziały o Słowie Bożym, o liturgii jako źródle, z którego płynie życie, i o tym, po co nam modlitwa.

Najdłuższy jest rozdział piąty, „Twarzą w twarz z Bogiem – kontemplacja, uwielbienie, charyzmaty”. Zajmuje ponad jedną czwartą objętości i tam gromadzi się ciężar całości. Rozdział szósty, „Harmonia różnic”, mierzy się ze stereotypami, jakie oba środowiska mają wobec siebie. Ostatni, „Podejmowanie decyzji ku życiu”, to rozeznawanie w duchu Ćwiczeń duchownych św. Ignacego.

Książka ma dwa wyraźnie rozdzielone głosy. Fragmenty osobiste są wydzielone i podpisane imieniem: „Irmina” albo „Dominik”. Ona opowiada o wieczorze, gdy mama wróciła wspomnieniem do rekolekcji oazowych z o. Joachimem Badenim OP, do modlitwy językami i proroctw. On o nowicjacie, pianinie w oratorium i ciszy, której nikt nie śmiał przerwać. Te dwa głosy nie zlewają się w jedno narratorskie „my”.

Ćwiczenia duchowe po każdym rozdziale

Blok „Ćwiczenia duchowe” zamyka sześć pierwszych rozdziałów, a rozdział siódmy kończy się sekcją „Zamiast ćwiczeń”. To nie są pytania do dyskusji dorzucone na końcu. Autorzy tłumaczą we wstępie, po co je umieścili: „Prawdziwa przemiana dokonuje się wtedy, gdy od czytania przechodzimy do doświadczenia”. Ćwiczenia rozkładają lekturę w czasie. Sześć postojów zamiast jednego ciągu.

Dla kogo jest Święte napięcie

Autorzy przytaczają zdania, które słyszą w duszpasterstwie i we wspólnocie: „Nie chcę wybierać między Bogiem a życiem zawodowym”, „Duchowość jest dobra dla tych, co się pozamykali w zakonach, ale ma się nijak do prawdziwego życia”. Do tych osób książka mówi najbardziej wprost. Poza tym: do kogoś ze wspólnoty charyzmatycznej, kto zaczyna słyszeć zaproszenie do ciszy, i do kogoś po rekolekcjach ignacjańskich, kto nie wie, co zrobić z uwielbieniem na stojąco. Także do animatorów i liderów, którzy prowadzą naraz ludzi z obu tych światów.

Czego nie widać w opisie wydawcy

Na stronie redakcyjnej nihil obstat Prowincji Polski Południowej Towarzystwa Jezusowego, podpisane przez prowincjała ks. Jarosława Paszyńskiego SJ, Kraków, 13 maja 2026 (l.dz. 23/2026). To zgoda władz zakonnych, nie imprimatur diecezjalny. Konsultację merytoryczną prowadził Przemysław Gwadera SJ. Rekomendacje na okładce napisali Mateusz Filipowski OCD, karmelita bosy, i Marcin Zieliński. Ten drugi zaczyna swoją tak: „Wiele razy byłem świadkiem wewnątrzkościelnych sprzeczek o to, która modlitwa jest lepsza albo która forma duchowości bardziej dojrzała”. Dwa nazwiska z dwóch różnych środowisk pod jedną książką to w tej niszy osobny komunikat.

Co warto wiedzieć

Czy trzeba należeć do wspólnoty charyzmatycznej, żeby skorzystać ze Świętego napięcia?

Nie. Książka zakłada, że czytelnik zna dobrze najwyżej jeden z dwóch nurtów, a drugi widzi z zewnątrz i przez stereotypy. Rozdział szósty, „Harmonia różnic”, zajmuje się właśnie tymi nieporozumieniami. Autorzy tłumaczą w nim pojęcia, które w jednym środowisku są oczywiste, a w drugim brzmią jak obcy język.

Czy w tej książce są ćwiczenia do samodzielnej pracy?

Tak. Blok „Ćwiczenia duchowe” zamyka każdy z sześciu pierwszych rozdziałów, a siódmy kończy się sekcją „Zamiast ćwiczeń”. Można je robić w pojedynkę albo przerabiać w grupie dzielenia; forma nie zakłada prowadzącego.

Kto napisał Święte napięcie?

Irmina Śliwińska i Dominik Dubiel SJ. Ona jest reżyserką telewizyjną i koncertową z wykształceniem teologicznym, liderką wspólnoty Bet Lehem w Warszawie i współorganizatorką wydarzenia ChwałaMU. On jest jezuitą i muzykiem, koordynatorem Modlitwy w drodze, autorem książki „Franciszek. Papież z wszystkich stron”; publikował m.in. w „Tygodniku Powszechnym”, „Życiu Duchowym” i „Więzi”.

Czym Święte napięcie różni się od typowej książki o modlitwie charyzmatycznej?

Nie promuje jednej metody. Większość pozycji o modlitwie prowadzi czytelnika jedną ścieżką: albo kontemplacyjną, albo charyzmatyczną. Tutaj obie opisane są jako dwie fazy tego samego oddechu, wdech ciszy i wydech uwielbienia, a napięcie między nimi autorzy uznają za twórcze, nie za usterkę do naprawienia.

Czy Święte napięcie nadaje się na prezent dla kogoś we wspólnocie?

Tak, zwłaszcza dla animatora albo lidera. Ćwiczenia po każdym rozdziale dają gotowy materiał na spotkanie grupy, a rozdział o rozeznawaniu przydaje się każdemu, kto podejmuje decyzje za innych. Miękka oprawa ze skrzydełkami wygląda skromnie; jeśli prezent ma być reprezentacyjny, warto dołożyć coś od siebie.

Prowadzimy e-religijne.pl od 2009 roku i literaturę obu tych nurtów, ignacjańską i charyzmatyczną, trzymamy na osobnych półkach, bo tak zwykle kupują nasi klienci. Ta pozycja te półki łączy. Uczciwie: kilka fragmentów jest wymagających. Wywód o osobowym charakterze Ducha Świętego wchodzi w teologię trynitarną, z przypisami do Ryszarda od św. Wiktora. Kto szuka lekkiego wprowadzenia do modlitwy, znajdzie u nas prostsze tytuły.