Biblia Warszawsko-Praska w etui z ekoskóry

Biblia Warszawsko-Praska w etui z ekoskóry to Pismo Święte dla czytelnika, który chce mieć cały tekst w przekładzie jednego tłumacza i wykorzystywać go także poza domem.

Przekład z języków oryginalnych opracował bp Kazimierz Romaniuk; Konferencja Episkopatu Polski wyraziła zgodę na wydanie 2 maja 1997 r., imprimatur warszawskie nosi datę 30 kwietnia 1997 r.

Wybiera się to wydanie z trzech powodów: jednolity, współczesny język od Księgi Rodzaju po Apokalipsę, ze wstępami do każdej księgi i przypisami do miejsc trudnych; zdejmowane etui na zamek zamiast okładki przyklejonej do bloku; format węższy i lżejszy niż w Biblii Jerozolimskiej i dużym wydaniu Paulistów, więc jedzie na rekolekcje obok brewiarza.

Dwa kolory: granatowy i ciemnobrązowy.

Dlaczego wybrać Biblię Warszawsko-Praską zamiast Tysiąclatki lub Jerozolimki?

Bo to jedyne z tych trzech wydań, w którym całą Biblię przełożył jeden człowiek, i słychać to w lekturze. Biblia Tysiąclecia i Biblia Jerozolimska to prace zespołów, a więc styl zmienia się między księgami; u bp. Romaniuka Księga Rodzaju, Psalmy i Listy Pawłowe mówią tym samym głosem, krótkim zdaniem i współczesną składnią. Kto zna Tysiąclatkę z liturgii, dostaje ten sam tekst czytany na nowo, a nie parafrazę: przekład ma zgodę KEP wydaną na podstawie kan. 825 KPK i imprimatur, więc do lektury i rozważania w Kościele jest w pełni zatwierdzony.

Druga różnica to aparat. Jerozolimka daje obszerne komentarze teologiczne i rozbudowane odsyłacze, co czyni z niej narzędzie do studium przy biurku. Biblia Warszawsko-Praska ma wstępy do każdej księgi i do całych zbiorów (Pięcioksiąg, Księgi Prorockie, Nowy Testament, Ewangelie, Listy więzienne, pasterskie, katolickie), a przypisy ogranicza do realiów i uczciwego zaznaczenia miejsc niepewnych: „denar – zwykła zapłata za dzień pracy" (Mt 20,2), „tekst niepewny, przekład prawdopodobny". Tekst sam prowadzi, komentarz nie zagłusza. To wydanie do czytania ciągłego i lectio divina, nie do egzegezy z ołówkiem.

Trzecia różnica jest fizyczna i przesądza o tym, czy Biblia w ogóle wyjedzie z domu. Blok jest węższy niż w Jerozolimce i w dużym wydaniu Paulistów, waży 1,3 kg wobec ich 1,6 kg, a etui zamyka go na zamek. W torbie na rekolekcje, na dyżurze w szpitalu, w pociągu na spotkanie grupy biblijnej ta różnica jest odczuwalna od pierwszego dnia. W Starym Testamencie tłumacz zachowuje imię Boże Jahwe („Ja jestem Jahwe, który cię wywiódł z Ur"), co dla części czytelników jest osobnym argumentem za tym przekładem, a dla przyzwyczajonych do „Pan" wymaga chwili.

Dla kogo jest Biblia Warszawsko-Praska w etui?

Dla czytającego Pismo w drodze i dla tego, kto chce jednego, spójnego głosu na całą Biblię. Konkretniej:

• Uczestnik rekolekcji, oazy, wyjazdu formacyjnego, który pakuje Biblię obok brewiarza i śpiewnika.
• Kapłan i siostra zakonna w drodze: dyżur w szpitalu, zastępstwo w parafii, urlop z lectio divina.
• Członek grupy biblijnej lub kręgu Domowego Kościoła, który co tydzień nosi tom na spotkanie i czyta z niego na głos.
• Osoba zaczynająca czytanie ciągłe Pisma, której ciężki komentarz Jerozolimki bardziej przeszkadza, niż pomaga.
• Kupujący prezent na bierzmowanie, ślub lub rocznicę święceń, kiedy ma być elegancko, ale bez złoceń.

Co znajdziesz w tym wydaniu Biblii Warszawsko-Praskiej?

Pełny tekst Starego i Nowego Testamentu w dwóch kolumnach, z tytułami perykop i zakresem wersetów w nagłówku każdej strony, odsyłaczami i przypisami u dołu. Psalmy i księgi mądrościowe złożono wierszem, więc widać budowę utworu. Bp Romaniuk opisuje w przedmowie drogę tego przekładu: zaczęło się od dwóch Listów do Koryntian w Biblii Tysiąclecia (1965), potem Nowy Testament wychodził w kilku wydawnictwach, aż do całości:

1. 1997 – pierwsze wydanie całej Biblii nakładem Kurii Biskupiej Warszawsko-Praskiej, przy współudziale Towarzystwa Biblijnego w Polsce.
2. 1998 – wydanie drugie, z tłumaczeniem poprawionym przez redaktorów wydawnictwa.
3. Wydanie trzecie – trzy tomy, druk powiększony, lubelskie „Gaudium".
4. 2005 – wydanie czwarte, „Biblia Rodzinna" z błogosławieństwem Jana Pawła II z 19 marca 2005 r., Wydawnictwo M.
5. Wydanie piąte – Wydawnictwo Diecezjalne i Drukarnia w Sandomierzu; przedmowa datowana Warszawa, luty 2007.

Egzemplarz w etui to sandomierskie wydanie trzecie, poprawione, z 2022 roku, kontynuacja tej piątej linii.

Co daje zdejmowane etui z ekoskóry?

Etui nie jest przyklejone do bloku, jak w podobnych wydaniach innych wydawnictw, tylko nałożone na twardą okładkę i zamykane zamkiem wokół trzech krawędzi, z mosiężną zapinką na napę. Można je zdjąć, wytrzeć, czytać w domu bez niego i zakładać na wyjazd; ślady noszenia zbiera etui, nie blok. Skóra ekologiczna jest miękka i przyjemna w dotyku. Front zdobią tłoczenia: napis PISMO ŚWIĘTE, monogram Alfa i Omega, ornament w narożnikach i podwójna ramka; grzbiet ma tłoczony tytuł, więc tom widać na półce. Kolory dwa na tej samej karcie: granat i ciemny brąz. Papier jest delikatny, ale grubszy niż typowy papier biblijny, dlatego druk z drugiej strony przebija słabiej niż w cienkich wydaniach, a kartki przewraca się jedną ręką.

Co widzimy między okładkami

Przedmowa do wydania piątego kończy się faksymile podpisu bp. Romaniuka i datą „Warszawa, luty 2007 roku", a strona redakcyjna podaje nihil obstat z 15 marca 1997 r. i imprimatur L.dz. 529/t/97, podpisane przez bp. Stanisława Kędziorę. Psalm 40 zaczyna się na s. 641 tak: „Czekałem i czekałem na Pana, aż pochylił się i mnie wysłuchał". W Rdz 15,1 (s. 26) Bóg mówi do Abrama: „Nie bój się, Abramie! Ja jestem twoim obrońcą". To rytm tego przekładu: zdania krótkie, składnia współczesna, bez archaizmów. Kto czyta na głos w grupie, nie potyka się o szyk.

Co warto wiedzieć

Czy Biblia Warszawsko-Praska to to samo co Biblia Tysiąclecia?

Nie. Biblia Tysiąclecia jest pracą zespołu tłumaczy, a Biblia Warszawsko-Praska to przekład całego Pisma Świętego z języków oryginalnych opracowany przez jednego tłumacza, bp. Kazimierza Romaniuka. Bp Romaniuk tłumaczył zresztą dla Tysiąclatki oba Listy do Koryntian; od nich zaczął pracę, którą zamknął całą Biblią w 1997 roku. Różnica w lekturze: jednolity styl od Księgi Rodzaju po Apokalipsę i w Starym Testamencie imię Jahwe zamiast „Pan".

Czy z tego wydania Pisma Świętego można czytać czytania podczas Mszy?

Do liturgii służy lekcjonarz, nie egzemplarz Biblii, więc ten tom kupuje się do lektury osobistej, lectio divina, grup biblijnych i przygotowania homilii, a nie na ambonę. Tekst ma zgodę Konferencji Episkopatu Polski z 2 maja 1997 r. (kan. 825 KPK) i imprimatur, więc do czytania i rozważania w Kościele jest w pełni zatwierdzony.

Czy etui na zamek da się zdjąć z tego Pisma Świętego?

Tak. Etui z ekoskóry jest osobnym elementem nałożonym na oprawę, zapinanym zamkiem wokół bloku i zapinką na napę. Zdejmuje się bez narzędzi. W wydaniach innych wydawnictw z podobnym wyglądem okładka na zamek bywa zintegrowana z blokiem; tu jest wymienna.

Czy papier w tej Biblii przebija?

Lekko, mniej niż w wydaniach na cienkim papierze biblijnym. Papier jest delikatny, ale nie ma typowej prześwitującej struktury, więc czytanie przy lampce nie męczy wzroku podwójnym obrazem.

Czy Biblia Warszawsko-Praska w etui nadaje się na prezent na bierzmowanie lub ślub?

Tak, i to bez dokupowania pokrowca, bo etui już jest, a tłoczenia zastępują złocenia. Granat wygląda spokojniej na bierzmowanie, brąz jest bliższy klasycznej oprawie skórzanej i pasuje na ślub lub rocznicę święceń. Do kompletu można dołożyć dziennik lectio divina albo zakładkę z tej samej kategorii.

Pisma Święte porównujemy w e-religijne.pl od 2009 roku na tych samych kryteriach: przekład, aparat, szerokość bloku, papier, waga, dlatego w tym opisie zestawiamy je z Jerozolimką i Biblią Paulistów, a nie z ogólnikami. Jedno zastrzeżenie: to nie jest wydanie z dużą czcionką. Druk jest dwukolumnowy, w standardowym stopniu pisma; czytelnik, który potrzebuje dużych liter, lepiej wybierze osobne wydanie z powiększonym drukiem.